Ilé-ẹ̀kọ́ ìmọ̀ ẹ̀rọ Chalmers ní Sweden ròyìn ọ̀nà tuntun kan fún àtúnlo àwọn bátìrì ọkọ̀ ayọ́kẹ́lẹ́ oníná. Ìlànà náà kò nílò àwọn kẹ́míkà tó gbowólórí tàbí tó léwu nítorí pé àwọn olùwádìí lo oxalic acid, ásídì oníná tí a rí ní ilẹ̀ ọba ewéko náà.
Gẹ́gẹ́ bí ilé-ẹ̀kọ́ gíga náà ti sọ, ìlànà yìí lè gba 100% ti aluminiomu àti 98% ti lithium padà láti inú bátìrì ọkọ̀ ayọ́kẹ́lẹ́ oníná. Èyí tún ń dín pípadánù àwọn ohun èlò pàtàkì bíi nickel, cobalt àti manganese kù.
Ní ilé ìwádìí Battery Recycling Laboratory ti Chalmers University, ẹgbẹ́ kan gbìyànjú láti ṣe àgbékalẹ̀ dúdú matter, àdàpọ̀ lulú ti àwọn ohun èlò pàtàkì nínú àwọn bátìrì, nínú oxalic acid. Ní pàtàkì, a ń sọ̀rọ̀ nípa bátìrì ọkọ̀ ayọ́kẹ́lẹ́ Volvo. Àkọsílẹ̀ náà ṣàpèjúwe ìlànà náà gẹ́gẹ́ bí “ṣíṣe kọfí.” Ní tòótọ́, ohun gbogbo díjú sí i, nítorí pé kí ìlànà oxalic acid lè mú ipa tí a fẹ́ jáde, ó ṣe pàtàkì láti yan ìwọ̀n otútù, ìfọkànsí àti àkókò tí ó yẹ. Nípa ọ̀nà, oxalic acid wà nínú àwọn ewéko bíi rhubarb àti spinach.
“Títí di ìsinsìnyí, kò sí ẹni tó ti lè rí àwọn ipò tó yẹ fún yíya iye lithium tó pọ̀ tó bẹ́ẹ̀ sọ́tọ̀ nípa lílo oxalic acid àti yíyọ gbogbo aluminiomu kúrò. Nítorí pé gbogbo bátírì ní aluminiomu nínú, a nílò láti lè yọ ọ́ kúrò láìsí pé a pàdánù àwọn irin mìíràn.” Leah Rouquette, akẹ́kọ̀ọ́ tó kẹ́kọ̀ọ́ gboyè ní ẹ̀ka náà, ṣàlàyé pé.
Nínú àwọn ìlànà hydrometallurgical tí a ń lò lọ́wọ́lọ́wọ́, àwọn èròjà ferrous ni a máa ń yọ́ nínú àwọn ásíìdì aláìsí-organic. Lẹ́yìn náà, a máa ń yọ àwọn “ẹ̀gbin” bíi aluminiomu àti bàbà kúrò, a sì máa ń rí àwọn ohun èlò bíi cobalt, nickel, manganese àti lithium gbà, lẹ́sẹẹsẹ.
Sibẹsibẹ, awọn oluwadi ara ilu Sweden ṣe akiyesi pe paapaa iwọn kekere ti aluminiomu ati bàbà ti o ku nilo awọn igbesẹ mimọ pupọ, ati pe igbesẹ kọọkan ninu ilana naa le ja si pipadanu lithium. Nipa lilo ọna tuntun, awọn oluwadi yi aṣẹ pada wọn si dinku lithium ati aluminiomu ni akọkọ. Eyi gba wọn laaye lati dinku isonu ti awọn irin iyebiye ti a nilo lati ṣe awọn batiri tuntun.
A le fi igbesẹ ti o tẹle we mimu kọfi: nigba ti aluminiomu ati lithium wa ninu omi, awọn irin ti o ku yoo wa ninu “lile”. Igbese ti o tẹle ninu ilana yii ni lati ya aluminiomu ati lithium sọtọ. “Nitori pe awọn irin wọnyi ni awọn abuda oriṣiriṣi pupọ, a ko ro pe yoo nira lati ya wọn sọtọ. Ọna wa jẹ ọna tuntun ti o ni ileri lati tun awọn batiri ṣe ti o tọ lati ṣawari siwaju sii,” Rouquette sọ.
“A nílò àwọn ohun mìíràn dípò àwọn kẹ́míkà aláìgbédè. Ọ̀kan lára ​​​​àwọn ìṣòro tó tóbi jùlọ nínú àwọn iṣẹ́ òde òní ni yíyọ àwọn ohun èlò tó kù bíi aluminiomu kúrò. Èyí jẹ́ ọ̀nà tuntun tó lè pèsè àwọn ọ̀nà tuntun sí ilé iṣẹ́ ìṣàkóso egbin àti láti yanjú àwọn ìṣòro tó ń dí ìdàgbàsókè lọ́wọ́,” ni ọ̀jọ̀gbọ́n ẹ̀ka náà sọ. Martina Petranikova Ṣùgbọ́n, ó fi kún un pé ọ̀nà náà nílò ìwádìí síwájú sí i: “Níwọ́n ìgbà tí a lè mú ọ̀nà yìí pọ̀ sí i, a nírètí pé a lè lò ó nínú ilé iṣẹ́ ní àwọn ọdún tí ń bọ̀.”
Láti ọdún 2011, a ti ń ṣe ìròyìn nípa ìdàgbàsókè àwọn ọkọ̀ ayọ́kẹ́lẹ́ iná mànàmáná pẹ̀lú ìfẹ́ àti òye iṣẹ́ ìròyìn. Gẹ́gẹ́ bí àwọn oníròyìn pàtàkì tó gbajúmọ̀ jùlọ ní ilé iṣẹ́ náà, a ń pèsè ìròyìn tó dára jùlọ àti tó péye nípa àwọn ìṣẹ̀lẹ̀, èyí tó ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí ibi pàtàkì fún ìdàgbàsókè kíákíá ti ìmọ̀ ẹ̀rọ yìí. Ó ní àwọn ìròyìn, ìròyìn nípa ìwakọ̀, ìròyìn nípa ìwakọ̀, ìfọ̀rọ̀wánilẹ́nuwò, fídíò àti ìròyìn ìpolówó.